Joga fizjoterapeutyczna może być z powodzeniem wykorzystana w korekcji skoliozy młodzieńczej. Jeśli terapia zostania podjęta w odpowiednim czasie i konsekwentnie zrealizowana, istnieje duże prawdopodobieństwo, że zakończy się sukcesem. Przeczytaj więcej o leczeniu skoliozy za pomocą terapii jogą.
Jak sama nazwa wskazuje skolioza młodzieńcza dotyka dzieci w wieku szkolnym. Jest ona poważnym problemem. Nie jest to po prostu wada postawy. Skolioza to chory kręgosłup, który wymaga troskliwej i fachowej opieki, długotrwałej i konsekwentnej pracy oraz ogromnej determinacji ze strony pacjenta.
Niestety młodzież przeważnie nie jest zainteresowana leczeniem skrzywienia swojego kręgosłupa. Tym bardziej, że – jak wiadomo – skolioza w przeważającej liczbie przypadków nie boli. Dlatego też szczególną rolę pełnią tutaj rodzice. Są oni często świadomi negatywnych następstw skoliozy. Jednak jednocześnie są tak bardzo przerażeni wystąpieniem tego schorzenia u swoich dzieci, że mają problem z wyborem odpowiedniej terapii i podjęciem właściwej decyzji. Z kolei przy braku szybkich rezultatów podejmują kolejne próby z innymi formami leczenia. Znane są przypadki, kiedy młodzi pacjenci musieli zostać poddani operacji, ponieważ ich rodzice tak często zmieniali im formę zachowawczego leczenia rehabilitacyjnego, że żadna metoda po prostu nie miała czasu zadziałać.
Dodatkowo rolą rodziców jest tak wpłynąć na swoje dziecko, aby zechciało ono podjąć trud terapii.
Joga jako forma leczenia rehabilitacyjnego skoliozy
Joga jest bardzo skuteczna w leczeniu skoliozy idiopatycznej. Dzisiaj wiemy już znacznie więcej na temat skolioz, niż miało to miejsce w nie tak odległej epoce „wzmacniania gorsetu mięśniowego”. Niestety do dzisiaj badacze i terapeuci nie mogą stworzyć jednej teorii, która połączyłaby wszystkie koncepcje i dała jednoznaczną odpowiedź na pytanie, jak powstają skoliozy idiopatyczne. Jak dotąd brakuje również jednej koncepcji rehabilitacji. W związku z tym występuje wiele metod terapeutycznych skoliozy. Tak więc rodzic poszukujący najlepszego rozwiązania dla swojego dziecka napotka w tym obszarze spore trudności.
Każda koncepcja ma swoje argumenty i uwarunkowania, i każda próbuje pokazać, że jest słuszna. I tak też jest z pewnością, ponieważ istnieje wiele dróg do celu.
Jedną z nich jest terapia jogą w modelu Yoga Medica. Bardzo ważne jest, by zdać sobie sprawę, że ćwiczenia jogi same z siebie nie leczą skoliozy. Mogą wręcz zaszkodzić, tzn skrzywienie może się jeszcze bardziej pogłębić. Kluczowe jest tutaj zastosowanie jogi medycznej, która spełnia wszystkie założenia metodyczne, jakie stawia się dzisiaj nowoczesnym formom leczenia skoliozy. Terapię skoliozy za pomocą ćwiczeń jogi może prowadzić wyłącznie wykwalifikowany i doświadczony fizjoterapeuta.
Studium przypadku
Oto zdjęcie RTG pacjentki, która rozpoczęła terapię jogą w 2017 roku w wieku 15 lat. Zakończyła ją we wrześniu 2019 roku. Ćwiczyła według mojego programu, który stosuję w takich przypadkach w moim gabinecie fizjoterapii i jogi medycznej Yoga Medica. Robiła to regularnie i z wielkim zaangażowaniem. Przygotowałem dla niej plan usprawniania na podstawie wywiadu z nią i z jej rodzicami oraz badania funkcjonalnego i wglądu w dostępne zdjęcie RTG.
Pacjentka urodziła się z obniżonym napięciem mięśniowym oraz jego asymetrią. Z czasem pojawiła się skolioza lędźwiowa prawostronna z lekkim skrzywieniem w lewo w odcinku piersiowym. Skolioza została stwierdzona przez lekarza rodzinnego. Moje badanie dodatkowo potwierdziło wiotkość aparatu torebkowo-więzadłowego. Stało się jasne, że o ile w toku terapii pojawi się względna łatwość hiperkorekcji, o tyle może być trudno tę korekcję ustabilizować. Praktyka to potwierdziła. Po kilku sesjach diagnostycznych udało się jednak wyłonić rozsądny plan usprawniania. Dodatkowym wyzwaniem było ograniczenie w dostępie do przyborów i przyrządów, ponieważ pacjentka mogła ćwiczyć tylko w domu.
Zastosowane ćwiczenia
Sekwencja terapeutyczna asan przedstawiała się następująco:
- utthita trikonasana,
- utthita parsvakonasana,
- utthita marichyasana,
- prasarita padottanasana,
- parsvottanasana,
- uttanasana,
- adho mukha virasana,
- janusirsasana,
- ardha halasana,
- karnapidasana,
- bharadvajasana,
- anjeneyasana,
- savasana.
Oczywiście wszystkie ćwiczenia zostały dostosowane i zmodyfikowane na potrzeby zindywidualizowanej terapii, (w moim podejściu każdy pacjent otrzymuje spersonalizowane ćwiczenia).
Cele terapeutyczne
Ten zestaw miał zrealizować następujące cele:
- korygować aktywnie skrzywienia poprzez elongację kręgosłupa, hiperkorekcję skrzywienia lędźwiowego oraz piersiowego, jak również derotację kręgów w precyzyjnie określonych odcinkach;
- zwiększyć świadomość ciała pacjentki co do ustawienia miednicy, pasa barkowego i głowy, co było było pogłębione dodatkowo poprzez zastosowanie lustra w ćwiczeniach;
- doprowadzić do możliwości i umiejętności przyjęcia postawy skorygowanej;
- ustabilizować kręgosłup.
Za każdym razem, kiedy pacjentka odbywała ze mną kontrolną sesję terapeutyczną, dokonywaliśmy odpowiednich korekt i modyfikacji ćwiczeń. Rozpoczynaliśmy od praktyki, która była nastawiona na pracę asymetryczną, a skończyliśmy, wykonując wszystkie ćwiczenia symetrycznie.
Ponieważ pacjentka mieszka na drugim końcu Polski, mogłem nadzorować jej terapię tylko trzy razy w roku.
Dlatego też ten przypadek jest szczególny. Pokazuje bowiem, że fachowe zastosowanie jogi, determinacja pacjenta i konsekwencja w ćwiczeniach może zakończyć się pełnym sukcesem w leczeniu skoliozy młodzieńczej. Nie byłoby to możliwe, gdyby nie wzorowa postawa rodziców dziewczynki. Nie tylko zaufali oni słuszności podejścia terapeutycznego, ale również nie przeszkadzali podczas jego wdrażania.
Niestety główną przeszkodą w takich przypadkach nie jest brak dojrzałości młodego pacjenta/pacjentki, ale niecierpliwość i panika rodziców. Właśnie te czynniki powodują, że tak mało jest udokumentowanych przypadków leczenia skoliozy jogą.